در عصر حاضر، آموزش علوم زیستی نباید صرفا به انتقال دانش ساختاری گیاهان محدود شود، بلکه باید به سوی شکل دهی به نگرش های مسئولانه نسبت به محیط زیست و سلامت جامعه حرکت کند. این پژوهش با هدف تبیین چگونگی پیوند دادن مباحث گیاهی کتاب درسی با مسائل زیست محیطی و بهداشتی، در راستای اهداف سند تحول بنیادین تدوین شده است.
محور اصلی این نوشتار بر دو مولفه کلیدی استوار است: نخست مفهوم (گیاه پالائی) به عنوان راهکار زیست محیطی مقابله با آلودگی خاک و آب، تا دانش آموزان از طریق یادگیری کاربردی، نقش حیاتی گیاهان در اکوسیستم را درک کرده و رفتار صحیح در طبیعت را یاد بگیرند .دوم تمرکز بر مبحث (استخراج مواد موثره گیاهی) تا فرهنگ استفاده از ترکیبات طبیعی و سالم به جای ترکیبات مصنوعی و شیمیائی در محتوای کتاب درسی گنجانده و با کار عملی زمان تحصیل به عنوان رفتار صحیح نهادینه شود.
این مطالعه با رویکرد گفتگو محور و با بهره گیری از یافته های پژوهشی پیشین ( دهقانی،1401)
به دنبال آن است تا الگوهایی برای دبیران ارائه دهد تا دانش آموزان را از مصرف کننده آسیب گر طبیعت به کنشگر آگاه محیط زیست تبدیل کند ،هدف نهائی تربیت نسل جدیدی است که نه تنها دانش زیست شناسی را میشناسند بلکه آنرا به عنوان ابزار حفظ سلامت خود و محیط در زندگی بکار می بندند.
نتیجه این تحقیق که براساس تحلیل پاسخگویی دانش آموزان مقطع متوسطه دوم شهر شیراز به سوالات پرسشنامه در دو سطح علمی و نگرش رفتاری بدست آمد.
سطح درک علمی دانش‌آموزان از مفاهیم زیست‌شناسی (دهم، یازدهم و دوازدهم) در سطح "متوسط" قرار دارد (Normal Distr زیرا تعداد پاسخ‌های "کاملاً" و "اصلاً" با هم برابر (هر کدام ۵ نفر) و پاسخ‌های "حدوداً کامل" و "کمی" نیز با هم برابر (هر کدام ۱۰ نفر) هستند. این نشان می‌دهد که آموزش فعلی توانسته است اکثریت (۴۰٪) را به سطح متوسط برساند، اما شکاف بزرگی تا سطح "درک کامل" وجود دارد:
در تحلیل مقایسه‌ای نشان می‌دهد که با وجود اینکه سطح دانش علمی در سطح متوسط است تا درک عینی شکاف بزرگی وجود دارد.

نتیجه اخلاقی پژوهش: دانش‌آموزان با وجود محدودیت ، تمایل فوق‌العاده‌ای به تجربه پدیده های طبیعی دارند، یعنی اگر کتاب‌های کار زیست با تمرکز بر "آزمایش‌های کم‌هزینه و خانگی" بازطراحی شوند، می‌توان سطح دانش علمی (که فعلاً متوسط است) را به شدت ارتقا داد ونگرش رفتاری زیستی در آنها ایجاد کرد.