بی‌صداقتی تحصیلی به‌عنوان یک چالش مهم در عرصه آموزش و پرورش، شامل هرگونه رفتار غیراخلاقی با هدف کسب اعتبار علمی است که می‌تواند اشکالی همچون تقلب، سرقت علمی، استفاده از منابع غیرمجاز یا کمک‌گیری غیرقانونی را دربرگیرد. گسترش فناوری و دسترسی آسان به اطلاعات موجب شده است که این رفتارها شکل پیچیده‌تری پیدا کنند و کنترل آن‌ها دشوارتر شود. یکی از عوامل کلیدی در تبیین این پدیده، ویژگی‌های شخصیتی افراد است که می‌تواند به‌طور مستقیم و غیرمستقیم بر بروز یا پیشگیری از بی‌صداقتی تحصیلی اثر بگذارد. مدل پنج عاملی شخصیت شامل ابعاد وظیفه‌شناسی، خوشایندی، روان‌رنجورخویی، برون‌گرایی و گشودگی به تجربه است که هر یک به شیوه خاصی بر رفتارهای اخلاقی یا غیراخلاقی اثر می‌گذارند. وظیفه‌شناسی بالا با نظم و تعهد همراه است و به کاهش احتمال بی‌صداقتی کمک می‌کند. خوشایندی که با همدلی، احترام و همکاری شناخته می‌شود، زمینه‌ساز رفتارهای مثبت در تعاملات آموزشی است. در مقابل، روان‌رنجورخویی بالا که با اضطراب، ناپایداری هیجانی و واکنش‌پذیری زیاد مشخص می‌شود، می‌تواند احتمال گرایش به راهکارهای غیراخلاقی را افزایش دهد. برون‌گرایی و گشودگی به تجربه اگرچه به‌طور مستقیم با بی‌صداقتی مرتبط نیستند، اما می‌توانند از طریق روابط اجتماعی یا پذیرش ارزش‌های اخلاقی نقش غیرمستقیم ایفا کنند. بررسی دقیق این ابعاد نشان می‌دهد که بی‌صداقتی تحصیلی پدیده‌ای چندبعدی است که تعامل عوامل شخصیتی، باورهای شناختی و زمینه‌های اجتماعی در آن نقش‌آفرینی می‌کنند. از این رو، طراحی برنامه‌های آموزشی و مداخلات روان‌شناختی برای تقویت ویژگی‌های مثبت شخصیتی و کاهش گرایش‌های منفی، می‌تواند رویکردی مؤثر در پیشگیری از این رفتار باشد. این برنامه‌ها می‌توانند شامل آموزش مهارت‌های خودکنترلی، ارتقای خودکارآمدی، و ترویج فرهنگ کمک‌طلبی سازگار باشند تا افراد در مواجهه با چالش‌های یادگیری، راهکارهای سالم و اخلاقی را برگزینند.