بافت تاریخی و فرسوده شهر بندرعباس، میراثی زنده از تعامل انسان با اقلیم گرم و مرطوب خلیج فارس است که در دهه‌های اخیر در اثر رشد شتابان شهرنشینی، بی‌توجهی به اصول مرمت و غلبه رویکردهای مدرنیستی، دچار تخریب، فرسودگی و از دست رفتن هویت کالبدی شده است. پژوهش حاضر با روش توصیفی-تحلیلی و با تکیه بر مرور نظام‌مند منابع کتابخانه‌ای، اسناد شهری و مطالعات موردی، به ارزیابی وضعیت بافت تاریخی و فرسوده بندرعباس و تدوین چارچوبی برای مرمت و بازآفرینی پایدار آن می‌پردازد. یافته‌ها نشان می‌دهد که ۴۳ درصد از بافت شهری بندرعباس فرسوده و نزدیک به ۱۵۰۰ هکتار آن سکونتگاه غیررسمی و حادثه‌آفرین است. همچنین، معماری بومی بندرعباس با عناصری نظیر بادگیرهای کوتاه و عریض، حیاط مرکزی، جهت‌گیری اقلیمی معابر و مصالح محلی، الگویی کارآمد از سازگاری با اقلیم ارائه می‌دهد. بر این اساس، چارچوب پیشنهادی در پنج راهبرد کلان تدوین می‌شود: مرمت مبتنی بر اصالت و هویت بومی، بازآفرینی مشارکتی محله‌محور، تلفیق فناوری نوین با الگوهای سنتی، ارتقای تاب‌آوری اقلیمی بافت، و مدیریت یکپارچه میراث شهری. مقاله در پایان تأکید می‌کند که مرمت پایدار بافت تاریخی بندرعباس نه‌تنها یک ضرورت کالبدی، بلکه پیش‌شرط حفظ هویت فرهنگی، تقویت تاب‌آوری و تحقق توسعه پایدار شهری در این بندر تاریخی است.