هدف و پیشینه: پرخوری عصبی یکی از اختلالات خوردن پیچیده و مزمن است که با دوره‌های مکرر پرخوری و رفتارهای جبرانی مانند استفراغ عمدی، روزه‌داری یا ورزش افراطی مشخص می‌شود. این اختلال علاوه بر پیامدهای جسمانی با آشفتگی‌های هیجانی، احساس شرم و باورهای ناکارآمد درباره خود و بدن همراه است. اگرچه درمان‌های شناختی–رفتاری در کاهش نشانه‌های رفتاری مؤثر بوده‌اند، بسیاری از بیماران همچنان با طرحواره‌های ناسازگار و آسیب‌پذیری‌های هیجانی پایدار مواجه‌اند. طرحواره‌درمانی، به‌عنوان رویکردی یکپارچه که توسط یانگ توسعه یافته، با تمرکز بر طرحواره‌های ناسازگار اولیه، حالت‌های طرحواره‌ای و نیازهای هیجانی ارضانشده، به دنبال ایجاد تغییرات عمیق و پایدار است. هدف پژوهش حاضر بررسی اثربخشی طرحواره‌درمانی در کاهش شدت پرخوری و رفتارهای جبرانی در زنان مبتلا به پرخوری عصبی بود.
روش‌ها و مواد: این پژوهش با طرح شبه‌آزمایشی از نوع پیش‌آزمون–پس‌آزمون با گروه کنترل انجام شد. جامعه آماری شامل زنان مبتلا به پرخوری عصبی در شهر اصفهان بود که در مقیاس شدت پرخوری گورمالی و همکاران (1982) نمره بالاتر از 16 کسب کرده بودند. تعداد 32 نفر به‌صورت نمونه‌گیری هدفمند انتخاب و به‌طور تصادفی در دو گروه آزمایش (16 نفر) و کنترل (16 نفر) جایگزین شدند. گروه آزمایش جلسات هفتگی طرحواره‌درمانی شامل آموزش روانی، بازسازی شناختی، بازنگری تصویری، کار با صندلی‌ها، فرزندپروری حدومرزدار و شکستن الگوهای رفتاری را دریافت کرد، در حالی که گروه کنترل مداخله‌ای دریافت نکرد. داده‌ها در مراحل پیش‌آزمون و پس‌آزمون با استفاده از مقیاس شدت پرخوری جمع‌آوری و با تحلیل کوواریانس (ANCOVA) در نرم‌افزار SPSS-26 تحلیل شد.
یافته‌ها: پس از کنترل نمرات پیش‌آزمون، تفاوت معناداری بین دو گروه در شدت پرخوری در مرحله پس‌آزمون مشاهده شد (05/0 ≥ p). شرکت‌کنندگان گروه آزمایش کاهش معناداری در فراوانی دوره‌های پرخوری و رفتارهای جبرانی نشان دادند.
نتیجه‌گیری: نتایج نشان می‌دهد طرحواره‌درمانی می‌تواند به‌عنوان مداخله‌ای مؤثر در کاهش نشانه‌های پرخوری عصبی عمل کند. تمرکز این رویکرد بر اصلاح طرحواره‌های ناسازگار و حالت‌های مقابله‌ای، امکان ایجاد تغییرات عمیق‌تر و پایدارتر را فراهم می‌کند. استفاده از این رویکرد به‌عنوان درمان مکمل در بیماران دارای نشانه‌های مزمن یا سطوح بالای شرم پیشنهاد می‌شود. همچنین انجام پژوهش‌های آینده با نمونه‌های بزرگ‌تر و پیگیری طولانی‌مدت توصیه می‌شود.