هدف: هدف پژوهش حاضر طراحی و تدوین سند راهبردی هیأت نجات‌غریق و غواصی استان خراسان رضوی با استفاده از مدل تحلیل SWOT است تا وضعیت موجود هیأت شناسایی شده و راهبردهای مناسب برای حرکت به سوی وضعیت مطلوب تدوین شود.
روش: از نظر هدف، پژوهش کاربردی و از نظر ماهیت، توصیفی و از نوع مطالعات راهبردی است که با رویکرد ترکیبی (کیفی–کمی) انجام شد. برای گردآوری اطلاعات، از بررسی اسناد و پیشینه، مصاحبه و اخذ نظر متخصصان و خبرگان ورزش‌های نجات‌غریق و غواصیدر استان، به روش دلفی استفاده شد و برای تحلیل اطلاعات و یافته‌ها از مدل SWOT بهره گرفته شد. جامعه آماری شامل اساتید مدیریت ورزشی با تخصص در حوزه راهبردی، مدرسین رشته‌های نجات‌غریق و غواصی، ورزشکاران فعال (منجیان غریق و غواصان) و علاقه‌مندان و هنرجویان این رشته‌ها بود. با توجه به محدودیت جامعه، نمونه‌گیری به صورت تصادفی (در دسترس) انجام شد و 300 نفر در تکمیل پرسشنامه مشارکت کردند؛ همچنین شورای راهبردی متشکل از 35 نفر برای ارزیابی و رتبه‌بندی نهایی گویه‌ها تشکیل شد. ابزار گردآوری داده‌ها، پرسشنامه محقق‌ساخته (با دو بخش جمعیت‌شناختی و گویه‌های SWOT) با مقیاس پنج‌درجه‌ای لیکرت بود. روایی محتوایی توسط 10 نفر از اساتید مدیریت ورزشی تأیید شد. پایایی پرسشنامه با آلفای کرونباخ (بر اساس 30 پرسشنامه) در سطح مطلوب (بیش از 0.7) گزارش شد. برای تحلیل داده‌ها از آمار توصیفی، آزمون فریدمن، ماتریس ارزیابی عوامل داخلی (IFE) و ماتریس ارزیابی عوامل خارجی (EFE) و ماتریس SWOT استفاده شد.
یافته‌ها: در جمع‌بندی نهایی، 11 نقطه قوت، 17 نقطه ضعف، 15 فرصت و 12 تهدید برای هیأت نجات‌غریق و غواصی استان خراسان رضوی شناسایی شد. نتایج ماتریس عوامل داخلی نشان داد امتیاز نهایی برابر با 2.35895 است که بیانگر غلبه نسبی قوت‌ها بر ضعف‌ها است. امتیاز ماتریس عوامل خارجی برابر با 2.8341 به دست آمد که نشان‌دهنده برتری قابل‌توجه فرصت‌ها بر تهدیدها است. بر اساس این دو امتیاز، موقعیت راهبردی هیأت در خانه SO قرار گرفت؛ یعنی هیأت از نظر داخلی دارای قوت و از نظر بیرونی دارای فرصت است. مأموریت، چشم‌انداز، ارزش‌های محوری، اهداف بلندمدت و حوزه‌های کلیدی عملکرد تدوین شد و در ادامه، 16 راهبرد در چهار دسته SO، ST، WO و WT استخراج گردید.
نتیجه‌گیری: نتایج پژوهش نشان می‌دهد هیأت نجات‌غریق و غواصی استان خراسان رضوی با تکیه بر قوت‌های داخلی و بهره‌برداری از فرصت‌های محیطی، ظرفیت مناسبی برای توسعه ورزش‌های نجات‌غریق و غواصی، ارتقای ایمنی و سلامت جامعه، توسعه کارآفرینی و بهبود جایگاه خود در سطح ملی دارد. اجرای سند راهبردی تدوین‌شده می‌تواند به ارتقای عملکرد مدیریتی، افزایش مشارکت، توسعه زیرساخت‌ها و ایجاد نظام‌مند برای تصمیم‌گیری کمک کند و الگویی برای سایر هیأت‌های ورزشی کشور فراهم آورد.