آسیب‌های منیسک زانو از شایع‌ترین آسیب‌های مفصل زانو در ورزشکاران به شمار می‌روند و می‌توانند با درد، محدودیت عملکرد، کاهش توانایی ورزشی و افزایش خطر بروز تغییرات دژنراتیو مفصل همراه باشند. در سال‌های اخیر، توجه پژوهشگران به نقش عوامل خطر بیومکانیکی در بروز این آسیب‌ها افزایش یافته است؛ زیرا بسیاری از این عوامل قابل شناسایی و اصلاح هستند. از این‌رو، مرور شواهد موجود می‌تواند در طراحی برنامه‌های پیشگیری مؤثر و کاهش خطر آسیب نقش مهمی داشته باشد. هدف از این مطالعه، بررسی عوامل خطر بیومکانیکی و راهبردهای پیشگیری از آسیب‌های منیسک زانو در ورزشکاران است.

روش بررسی: این مطالعه به‌صورت مروری انجام شد. مقالات منتشرشده در بازه زمانی ۲۰۱۸ تا ۲۰۲۶ از پایگاه‌های اطلاعاتی PubMed، Scopus، Web of Science، SPORTDiscus، Google Scholar و پایگاه‌های علمی ایرانی SID، Magiran، Civilica و IranDoc جست‌وجو شدند. پس از حذف مطالعات تکراری و اعمال معیارهای ورود و خروج، ۱۰ مطالعه واجد شرایط انتخاب و یافته‌های آن‌ها با تمرکز بر عوامل خطر بیومکانیکی و راهبردهای پیشگیری تحلیل و جمع‌بندی شد.

یافته‌ها: نتایج مطالعات نشان داد که اختلال در کنترل عصبی‌عضلانی، ضعف عضلات اندام تحتانی، افزایش والگوس دینامیک زانو، الگوهای نادرست فرود و تغییر جهت، کاهش تعادل و حس عمقی، محدودیت دامنه حرکتی برخی مفاصل و توزیع نامناسب نیروهای وارد بر زانو، از مهم‌ترین عوامل خطر بیومکانیکی آسیب‌های منیسک هستند. همچنین، برنامه‌های تمرینی شامل تمرینات قدرتی، تعادلی، حس عمقی، کنترل عصبی‌عضلانی، اصلاح الگوهای حرکتی و مدیریت مناسب بار تمرینی، در کاهش خطر این آسیب‌ها مؤثر گزارش شده‌اند.

نتیجه‌گیری: با توجه به نقش عوامل بیومکانیکی در بروز آسیب‌های منیسک زانو، شناسایی و اصلاح این عوامل می‌تواند گام مؤثری در پیشگیری از آسیب باشد. اجرای برنامه‌های تمرینی مبتنی بر شواهد، همراه با آموزش صحیح الگوهای حرکتی و پایش بار تمرینی، ضمن کاهش خطر آسیب، به بهبود عملکرد ورزشکاران نیز کمک می‌کند. با این حال، انجام مطالعات آینده با کیفیت روش‌شناختی بالاتر برای تدوین راهکارهای اختصاصی در رشته‌های مختلف ورزشی ضروری به نظر می‌رسد.